Συνδρομή

horiatika.press@gmail.com

Πουγκάκια Φθιώτιδας: Ένα μικρό χωριό με μεγάλη διαδρομή

Το χωριό που αντιστέκεται στην ερημοποίηση του ορεινού όγκου.

Σε υψόμετρο περίπου 950 μέτρων, στην ορεινή Δυτική Φθιώτιδα, τα Πουγκάκια στέκονται διακριτικά στον χάρτη, αλλά δυναμικά στη μνήμη. Με περίπου τριάντα μόνιμους κατοίκους και διοικητικά ενταγμένα στον Δήμο Μακρακώμης, αποτελούν ένα από εκείνα τα χωριά που μπορεί να είναι μικρά σε πληθυσμό, αλλά μεγάλα σε ιστορία.

Η παρουσία τους καταγράφεται ήδη από την προεπαναστατική περίοδο. Τότε, η περιοχή λειτουργούσε ως καταφύγιο για τους κατατρεγμένους της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Οι καλύβες των βοσκών και τα «απάγγια» — πρόχειρα αλλά σωτήρια καταλύματα — προσέφεραν ασφάλεια σε δύσκολους καιρούς. Σύμφωνα με τη λαϊκή παράδοση, από τα «απάγγια» ή «απαγκάκια» προήλθε με το πέρασμα του χρόνου και η ονομασία του χωριού: Πουγκάκια.

Στην καρδιά του χωριού, στην πλατεία, δεσπόζει ο Ιερός Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου, χτισμένος το 1895. Δίπλα του, το καφενείο–ταβέρνα παραμένει διαχρονικά σημείο συνάντησης για τους κατοίκους και τους επισκέπτες. Εκεί συζητούνται τα νέα, ανταλλάσσονται απόψεις και κρατιέται ζωντανή η καθημερινή επαφή.

Οι εκδηλώσεις αποτελούν βασικό στοιχείο της κοινωνικής ζωής των Πουγκακίων. Ο εορτασμός του Αγίου Πνεύματος στην εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στο Ζηρέλι συγκεντρώνει κάθε χρόνο τους κατοίκους και τους φίλους του χωριού. Το ίδιο και το μεγάλο πανηγύρι του Δεκαπενταύγουστου, που ενώνει γενιές και ανανεώνει τη σχέση με τον τόπο.

Σημαντική είναι η συμβολή του συλλόγου «Φίλων Πουγκακίων», ο οποίος στηρίζει έμπρακτα τις δράσεις και τις εκδηλώσεις του χωριού, διατηρώντας ζωντανή τη συλλογικότητα και την τοπική παράδοση. Ιδιαίτερης σημασίας για την κοινότητα αποτελεί η αποκατάσταση του παλαιού Δημοτικού Σχολείου μέσω του προγράμματος LEADER, τον Ιούνιο του 2025. Το κτίριο πλέον λειτουργεί ως αίθουσα πολλαπλών χρήσεων και φιλοξενεί τη μόνιμη λαογραφική και φωτογραφική έκθεση του χωριού, έναν χώρο που αντικατοπτρίζει το παρελθόν και ταυτόχρονα «οικοδομεί» το μέλλον.

Τα Πουγκάκια μπορεί να αριθμούν λίγους μόνιμους κατοίκους, όμως διατηρούν μια ισχυρή αίσθηση ταυτότητας. Ένας τόπος που θυμάται, που συναντιέται και που συνεχίζει να γράφει τη δική του ιστορία.