Συνδρομή

horiatika.press@gmail.com

ΒΟΥΝΑ (1920 x 100 px) (1)
previous arrow
next arrow
BOYNA (1920×500)
previous arrow
next arrow
,

Λέσβος: Νέα έρευνα αναδεικνύει το δάσος ως πιθανό καταφύγιο για τον δάκο της ελιάς

Έρευνα Πανεπιστημίου αποκαλύπτει ότι ο δάκος της ελιάς δεν περιορίζεται στις καλλιεργούμενες εκτάσεις, αλλά εντοπίζεται και σε γειτονικά δάση

Νέα επιστημονική μελέτη του Πανεπιστημίου Αιγαίου αναδεικνύει τη σημασία του μικροκλίματος και του φυσικού περιβάλλοντος στη συμπεριφορά του δάκου της ελιάς. Τα ευρήματα από ελαιώνα της Λέσβου δείχνουν ότι το έντομο μπορεί να εντοπιστεί και σε γειτονικές δασικές εκτάσεις, γεγονός που διευρύνει την οπτική με την οποία εξετάζεται η αντιμετώπισή του.

Την έρευνα υπογράφουν οι Γιώργος Σταυριανάκης, Στρατής Σέντας, Σοφία Ζαφειρέλλη, Παναγιώτης Δεμεσιώτης και Θανάσης Κίζος, καθηγητής Γεωγραφίας της Υπαίθρου. Η μελέτη εστιάζει στην παρουσία του δάκου τόσο μέσα στον ελαιώνα όσο και στο φυσικό περιβάλλον που τον περιβάλλει, εξετάζοντας παράλληλα τον ρόλο της θερμοκρασίας και των τοπικών μικροκλιματικών συνθηκών.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, ο δάκος δεν περιορίζεται αποκλειστικά στις καλλιεργούμενες εκτάσεις, καθώς η παρουσία του καταγράφηκε και στο γειτονικό δάσος, ακόμη και σε απόσταση αρκετών εκατοντάδων μέτρων από τον ελαιώνα.

Για τη διεξαγωγή της μελέτης, οι ερευνητές τοποθέτησαν συνολικά 14 δακοπαγίδες σε τέσσερις ζώνες, καλύπτοντας τη διαδρομή από το εσωτερικό του ελαιώνα έως το δάσος. Πέντε παγίδες εγκαταστάθηκαν μέσα στον ελαιώνα, τρεις στο όριο μεταξύ ελαιώνα και δάσους, τρεις σε απόσταση 100 μέτρων μέσα στη δασική έκταση και άλλες τρεις στα 300 μέτρα. Το διάλυμα των παγίδων ανανεωνόταν κάθε πέντε ημέρες. Παράλληλα, σε κάθε σημείο παρακολούθησης τοποθετήθηκαν αισθητήρες για την καταγραφή της θερμοκρασίας ανά ώρα. Οι επιστήμονες εξέτασαν ιδιαίτερα τις περιόδους με θερμοκρασίες κάτω από τους 23 βαθμούς Κελσίου, αλλά και τις ώρες κατά τις οποίες ο υδράργυρος ξεπερνούσε τους 31 βαθμούς.

Η παρουσία του δάκου στο δάσος φαίνεται να συνδέεται με τις διαφορετικές μικροκλιματικές συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή. Η σκίαση, οι χαμηλότερες θερμοκρασίες σε ορισμένες περιόδους, η μειωμένη ηλιακή ακτινοβολία και οι συνθήκες υγρασίας ενδέχεται να προσφέρουν καταφύγιο στα ενήλικα άτομα του εντόμου. Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι τα όρια του ελαιώνα δεν αποτελούν απαραίτητα και τα όρια της παρουσίας του δάκου. Η εξέταση των γειτονικών φυσικών εκτάσεων μπορεί, επομένως, να συμβάλει στην πληρέστερη κατανόηση της συμπεριφοράς του.

Τα στοιχεία της έρευνας αποτυπώνουν διαφοροποιήσεις στην παρουσία του εντόμου ανάλογα με την απόσταση από τον ελαιώνα. Ειδικότερα, στο όριο ελαιώνα και δάσους ο δάκος καταγράφηκε στο 42,9% των δειγματοληψιών, ενώ στα 100 μέτρα μέσα στο δάσος το ποσοστό έφτασε το 23,8%. Στα 300 μέτρα, αντίθετα, η παρουσία του ήταν περιορισμένη, με μία μόνο καταγραφή. Τα δεδομένα αναδεικνύουν τη σημασία της διερεύνησης της σχέσης μεταξύ της δραστηριότητας του δάκου και των περιβαλλοντικών συνθηκών που επικρατούν γύρω από τις καλλιέργειες.

Οι ίδιοι οι επιστήμονες χαρακτηρίζουν τη μελέτη πιλοτική, καθώς πραγματοποιήθηκε σε έναν συγκεκριμένο ελαιώνα της Λέσβου που συνορεύει με δασική έκταση και βασίστηκε σε παρακολούθηση διάρκειας ενός έτους. Για τον λόγο αυτό, απαιτείται περαιτέρω έρευνα, ώστε να εξεταστεί κατά πόσο τα ίδια ευρήματα επιβεβαιώνονται και σε άλλες περιοχές και διαφορετικές περιβαλλοντικές συνθήκες.

Η μελέτη αναδεικνύει την ανάγκη να εξετάζεται ο δάκος της ελιάς στο πλαίσιο του ευρύτερου φυσικού τοπίου και όχι αποκλειστικά μέσα στα όρια των καλλιεργειών. Η κατανόηση των μετακινήσεών του και των συνθηκών που ευνοούν την παρουσία του σε γειτονικές εκτάσεις μπορεί να προσφέρει χρήσιμα στοιχεία για τον σχεδιασμό πιο ολοκληρωμένων στρατηγικών αντιμετώπισης. Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Euro-Mediterranean Journal for Environmental Integration της Springer, με τίτλο «Πέρα από τον ελαιώνα: Διερεύνηση της χρήσης του δάσους και των μικροκλιματικών συσχετίσεων του δάκου της ελιάς σε ένα μεσογειακό τοπίο».

Πηγή

  • Τεύχος 44 – Αύγουστος 2026

    Τεύχος 44 – Αύγουστος 2026

Τελευταία άρθρα