Συνδρομή

horiatika.press@gmail.com

ΒΟΥΝΑ (1920 x 100 px) (1)
previous arrow
next arrow
BOYNA (1920×500)
previous arrow
next arrow

Τρίκωμο Γρεβενών: Το ορεινό στολίδι της Πίνδου

Το χωριό της Πίνδου που ξεχωρίζει για τη φυσική ομορφιά και την παράδοση στην παραγωγή κρασιού

Το Τρίκωμο, ένα από τα ιστορικά και γραφικά χωριά του Νομού Γρεβενών ξεχωρίζει για την ιδιαίτερη ταυτότητά του. Παρά τις δημογραφικές μεταβολές που γνώρισε τις τελευταίες δεκαετίες, το χωριό εξακολουθεί να διατηρεί ζωντανά τα στοιχεία της ιστορίας και του πολιτισμού του.

Το Τρίκωμο είναι χωριό του Νομού Γρεβενών, το οποίο βρίσκεται 22 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της πόλης και υπάγεται διοικητικά στον Δήμο Γρεβενών. Είναι χτισμένο σε υψόμετρο 870 μέτρων στις ανατολικές πλαγιές της Πίνδου. Η τοποθεσία του βρίσκεται κοντά στον ποταμό Βενέτικο (Γαλάζιο), που αποτελεί παραπόταμο του Αλιάκμονα, ενώ γειτνιάζει με τα χωριά Κηπουριό, Κοσμάτι, Σταυρός, Παρόρειο, Μοναχίτι και Σπήλαιο.

Σύμφωνα με την τοπική παράδοση, το Τρίκωμο ιδρύθηκε κατά τον 17ο αιώνα μ.Χ., όταν οι κάτοικοι τριών ποιμενικών οικισμών ενώθηκαν, επιδιώκοντας να προστατευτούν από τις επιδρομές των Οθωμανών. Οι οικισμοί αυτοί ήταν το Ελευθεροχώρι, που βρισκόταν στη σημερινή θέση της Αγίας Παρασκευής, καθώς και ο Ζιάννης και η Καλογριά, η οποία βρίσκονταν στο ξωκλήσι του Άγιου Αθανασίου.

Στα πρώτα χρόνια της ύπαρξής του, το χωριό ήταν γνωστό με την ονομασία Ζάλοβο. Αργότερα μετονομάστηκε σε Τρίκωμο, καθώς οι κάτοικοί του εγκατέλειψαν σταδιακά την αποκλειστική ενασχόληση με την κτηνοτροφία και στράφηκαν στην αμπελουργία. Τα κρασιά του Τρικώμου έγιναν γνωστά σε ολόκληρη τη Δυτική Μακεδονία και την Ήπειρο, ενώ μεταφέρονταν με ζώα μέσα σε τουλούμια, ασκούς, για εμπορία και πώληση. Η παραγωγή και το εμπόριο του κρασιού συνέβαλαν σημαντικά στην οικονομική ανάπτυξη και την ευημερία του χωριού.

Σήμερα, το Τρίκωμο δεν διατηρεί πλέον την παλαιότερη ακμή και φήμη του, καθώς η εσωτερική και εξωτερική μετανάστευση οδήγησε πολλούς κατοίκους να αναζητήσουν ευκαιρίες εκτός του χωριού. Οι λιγοστοί κάτοικοι του χωριού διακρίνονται για τη ζεστή φιλοξενία και την εγκάρδια υποδοχή τους, όπως και οι δύο ξενώνες του χωριού, η ταβέρνα της πλατείας με τα παραδοσιακά τοπικά εδέσματα και το καφενείο, που αποτελεί το σημείο συνάντησης για κατοίκους τους επισκέπτες.

Ξεχωρίζουν τα μονοπάτια της περιοχής για διεξόδους αναψυχής και ηρεμίας με διαδρομές μέσα στο καταπράσινο φυσικό τοπίο, καθώς και ο ποταμός Βενέτικος με τα νόστιμα ψάρια, που συμπληρώνει τη φυσική ομορφιά του τόπου.

Αξιοσημείωτα είναι τα δύο πέτρινα γεφύρια, του Αζίζ-Αγά και των Καγγελιών. Το τρίτοξο γεφύρι του Αζίζ-Αγά κατασκευάστηκε το 1727, με ύψος 15 μέτρων και μήκος 70 μέτρων, αποτελώντας το μεγαλύτερο πέτρινο γεφύρι της Μακεδονίας. Εξίσου σημαντικό είναι και το δίτοξο γεφύρι των Καγγελιών, γνωστό και ως γεφύρι της Καστανιάς, το οποίο στο παρελθόν αποτελούσε το βασικό πέρασμα που συνέδεε τα χωριά Μικρολίβαδο και Μοναχίτι με την ευρύτερη περιοχή.

Ο Φιλοπροοδευτικός Σύλλογος των Απανταχού Τρικωμιωτών “Ο Άγιος Αθανάσιος” αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους φορείς ζωής και δραστηριότητας του Τρικώμου. Μέσα από τις δράσεις του επιδιώκει να διαφυλάξει και να αναδείξει τις τοπικές παραδόσεις, τα ήθη και τα έθιμα του χωριού, ενισχύοντας τους δεσμούς επικοινωνίας μεταξύ των Τρικωμιωτών που ζουν τόσο στον τόπο καταγωγής τους, όσο και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας και του εξωτερικού.

Κάθε χρόνο, το προτελευταίο Σαββατοκύριακο του Αυγούστου, διοργανώνεται η Γιορτή Κρασιού στον αύλειο χώρο του παλαιού Δημοτικού Σχολείου. Η εκδήλωση συνοδεύεται από παραδοσιακή μουσική, τοπικά εδέσματα και άφθονο κρασί, αποτελώντας μια σημαντική πολιτιστική συνάντηση για όλους.

Από την ίδρυσή του και την ανάπτυξή του ως σημαντικού αμπελουργικού κέντρου έως τη σημερινή του μορφή, το χωριό διατηρεί ζωντανά τα στοιχεία που το χαρακτηρίζουν και το κάνουν μοναδικό. Παρά τις δυσκολίες, οι κάτοικοι και ο Πολιτιστικός Σύλλογος συνεχίζουν να διαφυλάσσουν την ιστορική μνήμη, τα έθιμα και τις παραδόσεις του τόπου, συμβάλλοντας στη διατήρηση της σύνδεσης των νεότερων γενεών με τις ρίζες τους.

Πληροφορίες από τον  Φιλοπροοδευτικό Σύλλογο των Απανταχού Τρικωμιωτών “Ο Άγιος Αθανάσιος” και τον κ. Καναβό Βάιο