Συνδρομή

horiatika.press@gmail.com

Καθηγητής, Διευθυντής Τομέα Ανθρωπιστικών και Πολιτικών Επιστημών στη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων. Μέλος ΣΕΠ στο Ε.Α.Π.

80 χρόνια από την κυκλοφορία του γραμματοσήμου των Σερρών

Την Πρωτοχρονιά του 1945, πριν από ακριβώς 80 χρόνια, κυκλοφόρησε στις Σέρρες ένα τοπικό γραμματόσημο, που επί τρεις μήνες κάλυψε τις ταχυδρομικές ανάγκες επίσης έξι χωριών του νομού. Καθώς η ύπαρξη και η ιστορία του γραμματοσήμου έχουν μάλλον λησμονηθεί, παρουσιάζονται εδώ συνοπτικά με την ευκαιρία της συμπλήρωσης αυτής της επετείου.

Ήδη από τον Σεπτέμβριο του 1944 είχε λήξει η βουλγαρική κατοχή των Σερρών με την είσοδο στην πόλη του ΕΛΑΣ, ο οποίος συνέστησε, μεταξύ άλλων, και την Ταχυδρομική Υπηρεσία της Αυτοδιοίκησης των Σερρών. Για τις ανάγκες της αποστολής αλληλογραφίας δεν χρησιμοποιούνταν ελληνικά γραμματόσημα, αφενός διότι δεν υπήρχε απόθεμά τους στις Σέρρες, αλλά και επειδή ήταν δυσχερής η προμήθειά τους από τη Θεσσαλονίκη, όπου έφθαναν τα διοικητικά όρια του ελληνικού κράτους. Περαιτέρω, στην Αθήνα, όπου είχε αναλάβει καθήκοντα η πρώτη μετακατοχική κυβέρνηση, στα τέλη του 1944 προέκυψαν οι πρωτοφανείς ένοπλες συγκρούσεις των «Δεκεμβριανών». Επιπλέον, λόγω και της παντελούς έλλειψης ελληνικού χρήματος στις Σέρρες, από τον Νοέμβριο του 1944 ως ταχυδρομικά τέλη για μια απλή επιστολή εσωτερικού μέσω Θεσσαλονίκης εισπράττονταν πέντε λέβα Βουλγαρίας, αλλά αυτό βεβαιωνόταν μόνο χειρόγραφα με κόκκινο μολύβι πάνω στον φάκελο της αλληλογραφίας.  

Αν και, όπως προέκυψε από παλαιά έρευνα του Α. Cronin, δεν έχουν σωθεί σχετικά έγγραφα στα αρχεία της ταχυδρομικής υπηρεσίας, πιθανολογείται ότι, κατόπιν έγκρισης του Νομάρχη Σερρών Γεώργιου Κόκκινου, η Αυτοδιοίκηση έδωσε μία εύκολη λύση για τον έλεγχο των εισπράξεων, με την έκδοση και κυκλοφορία ενός προσωρινού γραμματοσήμου σε χαρτί εφημερίδας χωρίς γόμμα, με ενδιάμεση οδόντωση 11½. Το γραμματόσημο δεν έφερε κάποια παράσταση, καθώς είχε τον χαρακτήρα απόδειξης είσπραξης, ως λευκή ετικέτα διαστάσεων 30 x 40 mm, με την εξής επιγραφή:

Κεντρικὸ Τ.Τ.Τ. Σερρῶν

Διπλότυπο εἴσπραξης

_________

Εἰσπράχθησαν τέλη

πέντε (5) λέβα

            ἀπὸ τὸ Γραφεῖο

Συνολικά τυπώθηκαν 28.000 γραμματόσημα στο τυπογραφείο του Γ. Σγουραμάνη, που είχε μετονομασθεί σε «Λαϊκό Τυπογραφείο Σερρών». Έτσι, στα ταχυδρομικά γραφεία άρχισαν να παραδίδονται 35 τευχίδια με συρραμμένα 100 φύλλα χωρίς περιφερειακή οδόντωση των 8 τεμαχίων το καθένα. Κάτω από τη φράση «ἀπὸ τὸ Γραφεῖο» προβλεπόταν χώρος για υπογραφή υπαλλήλου, αλλά τελικά φαίνεται ότι αυτό δεν εφαρμόστηκε ποτέ. Στη θέση 7 η λέξη «εἴσπραξης» ήταν τυπωμένη με κεφαλαίο Ε και στη θέση 8 η λέξη «Εἰσπράχθησαν» ήταν τυπωμένη ως «Εἰσπράχθηκαν».

Γραμματόσημο Σερρών (θέσεις 5-8)

με ποικιλίες εκτύπωσης (θέσεις 7-8)

(από τη συλλογή του συγγραφέα)

Μέχρι τα τέλη Μαρτίου του 1945 σε όλο τον νομό για τις ανάγκες της αλληλογραφίας χρησιμοποιήθηκαν με σφραγίδες ελέγχου μόνο 9.592 γραμματόσημα, δηλ. 1.199 φύλλα. Ειδικότερα, στο Κεντρικό Ταχυδρομείο (Τ.Τ.Τ.) Σερρών χρησιμοποιήθηκαν 4.800 γραμματόσημα, στη Ζίχνη 808, στο Σιδηρόκαστρο 800, στην Πεντάπολη 800, στον Σιδηροδρομικό Σταθμό Αγγίστης 800, στη Τζουμαγιά 792 και στο Ροδολίβος 792.

Ενδεικτικά, σύμφωνα με τον φιλοτελικό κατάλογο Ηellas 2025, η σημερινή εμπορική αξία αυτού του σπάνιου γραμματοσήμου σε ασφράγιστο φύλλο των 8 τεμαχίων είναι 550 ευρώ. Μεμονωμένο γραμματόσημο χωρίς οδόντωση σε μία ή δύο πλευρές τιμάται αντίστοιχα στα 50 ή 60 ευρώ ασφράγιστο και στα 90 ή 100 ευρώ σφραγισμένο, ενώ με ποικιλία εκτύπωσης (θέσεις 7 και 8) στα 100 ευρώ ασφράγιστο και 200 ευρώ σφραγισμένο.

Ενδεικτική βιβλιογραφία

Ανδρουλιδάκης Κώστας, Η ταχυδρομική ιστορία και τα γραμματόσημα της Εθνικής Αντίστασης, Αθήνα 2015.

Cronin Andrew, “The 1945 local stamp of Serrai”, HPSA News Bulletin, τόμ. 8, αρ. 2, 1970, σελ. 1-4.

Χαζάπης Κώστας, Τα αντάρτικα γραμματόσημα, Φιλοτελική Βιβλιοθήκη, αρ. 58, Ελληνική Φιλοτελική Εταιρεία, Αθήνα 2008.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Δείτε ακόμη