Συνδρομή

horiatika.press@gmail.com

ΒΟΥΝΑ (1920 x 100 px) (1)
previous arrow
next arrow
BOYNA (1920×500)
previous arrow
next arrow
, ,

Σαν σήμερα 30/05 στο Χιλιομόδι Κορινθίας

Με αφορμή την επέτειο θανάτου του ποιητή, συγγραφέα και μεταφραστή Βασίλη Ρώτα, ανακαλύπτουμε τον τόπο καταγωγής του, το Χιλιομόδι Κορινθίας

Σαν σήμερα το 1977 έφυγε από την ζωή ο άνθρωπος του θεάτρου, με τις πολλές ιδιότητες Βασίλης Ρώτας. Ως συγγραφέας, κριτικός, μεταφραστής, θεατρικός επιχειρηματίας και στρατιωτικός, έγινε ιδιαίτερα γνωστός για τη μετάφραση όλων των έργων του William Shakespeare στα ελληνικά, για το ποίημά του “Το Χριστινάκι” που μελοποίησε ο Γιάννης Σπανός, αλλά και για τους στίχους που έγραψε στο “Τραγούδι του ΕΑΜ”.

Ο Βασίλης Ρώτας γεννήθηκε στο Χιλιομόδι Κορινθίας στις 23 Απριλίου του 1889. Τα πρώτα σχολικά του χρόνια τα πέρασε στην Κόρινθο, ενώ τελείωσε το σχολείο στο Βαρβάκειο. Αργότερα σπούδασε φιλολογία στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και θέατρο στη Δραματική Σχολή του Ωδείου Αθηνών. Ασχολήθηκε από μικρή ηλικία με τη λογοτεχνία, το 1908 δημοσίευσε για πρώτη φορά ποιήματά του στο περιοδικό “Νουμάς”, ενώ το 1910 αποτέλεσε συνιδρυτής της οργάνωσης “Φοιτητικής Συντροφιάς”.

Αργότερα κατά τους Βαλκανικούς Πολέμους υπηρέτησε ως έφεδρος αξιωματικός, ενώ στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο συνελήφθη και κρατήθηκε αιχμάλωτος στα στρατόπεδα του Γκέρλιτς και του Βερλ στη Γερμανία. Όταν επέστρεψε στην Ελλάδα, συμμετείχε στη Μικρασιατική Εκστρατεία (1919–1922), ενώ από το 1921 έως το 1922 εργάστηκε ως στρατιωτικός ακόλουθος στην ελληνική πρεσβεία του Βερολίνου.

Το 1921 παντρεύτηκε την Κατερίνα Γιαννακοπούλου και απέκτησαν μαζί τρία παιδιά. Το 1927 αποχώρησε από τον στρατό, έχοντας τον βαθμό του συνταγματάρχη και από τότε αφιερώθηκε ολοκληρωτικά στη λογοτεχνία και το θέατρο. Εκείνη την περίοδο ξεκίνησε και το μεγάλο έργο της μετάφρασης όλων των έργων του William Shakespeare στα ελληνικά, ένα έργο που τον καθιέρωσε στην ιστορία του νεοελληνικού θεάτρου.

Πολύ γνωστή έμεινε και η μετάφρασή του για τις “Όρνιθες” του Αριστοφάνη, που παρουσιάστηκαν το 1959 από το Θέατρο Τέχνης του Κάρολου Κουν και προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις λόγω της σκηνοθεσίας. Παράλληλα, έγραψε ποιήματα, δημοσίευσε άρθρα, θεατρικές κριτικές, χρονογραφήματα και μαρτυρίες σε εφημερίδες και περιοδικά, αλλά και στον παράνομο τύπο κατά την περίοδο της Κατοχής.

Στο έργο του τόσο σε δικά του κείμενα, όσο και στις μεταφράσεις του, ξεχωρίζει η ιδιαίτερη δημοτική γλώσσα που χρησιμοποιούσε, επηρεασμένη από τα δημοτικά τραγούδια και τη λαϊκή παράδοση. Στη γραφή του αναδεικνύονται επιρροές από το θέατρο σκιών του Καραγκιόζη, τη δραματουργία του William Shakespeare και το αρχαίο ελληνικό θέατρο.

Ποιήματά του μελοποίησαν Έλληνες συνθέτες, όπως οι Μίκης Θεοδωράκης, Μάνος Χατζιδάκις, Γιάννης Σπανός, Χρήστος Λεοντής, Μιχάλης Τερζής και Αργύρης Μπακιρτζής.

Χιλιομόδι Κορινθίας

Το Χιλιομόδι βρίσκεται σε υψόμετρο 340 μέτρων, πάνω στον δρόμο που συνδέει την Κόρινθο με το Άργος και ανήκει διοικητικά στη Δημοτική Ενότητα Τενέας του Δήμου Κορινθίων με 1.699 κατοίκους. Οι περισσότεροι κάτοικοι εργάζονται στη γεωργία, κυρίως στην καλλιέργεια ελιάς και αμπελιών, στην κτηνοτροφία με έμφαση στην πτηνοτροφία, καθώς και στο εμπόριο.

Το όνομα του χωριού προέρχεται από τις λέξεις “χίλια” και “μόδια”. Το μόδι ήταν παλιά μονάδα μέτρησης για σιτηρά και άλλους ξηρούς καρπούς. Η έκφραση “Χίλια μόδια και ο σπόρος χώρια” ήταν μια ευχή για πολύ μεγάλη σοδειά κατά τον αλωνισμό. Επειδή η περιοχή παρήγαγε άφθονα σιτηρά, το χωριό πήρε την ονομασία Χιλιομόδι.

Σύμφωνα με την παράδοση, οι πρώτοι κάτοικοι της Τενέας ήταν αιχμάλωτοι από την Τροία, τους οποίους ο Αγαμέμνονας εγκατέστησε στην περιοχή αφού πέρασαν από το νησί της Τενέδου. Στην ίδια περίπου θέση όπου βρίσκεται σήμερα ο οικισμός, ίδρυσαν την αρχαία πόλη της Τενέας. Οι συνεχείς πόλεμοι και οι συγκρούσεις κατά την περίοδο της Ενετοκρατίας και της Οθωμανικής κυριαρχίας οδήγησαν τους κατοίκους σε σταδιακές μετακινήσεις στις γύρω περιοχές.

Οι πρόσφατες αρχαιολογικές ανασκαφές έφεραν στο φως λείψανα της Αρχαίας Τενέας από τη ρωμαϊκή εποχή, όπως και το πρώτο δημόσιο κτήριο της πόλης, τα Λουτρά. Τα ευρήματα που ανακαλύφθηκαν αναδεικνύουν την Τενέα ως μια πολυπολιτισμική κοινωνία και σημαντικό πέρασμα κατά τους ελληνιστικούς και ρωμαϊκούς χρόνους. Η περιοχή κατοικούνταν αδιάκοπα για τουλάχιστον χίλια χρόνια, από τον 6ο αιώνα π.Χ. έως τον 6ο αιώνα μ.Χ. και πιθανότατα εγκαταλείφθηκε εξαιτίας των επιδρομών των Αβαροσλάβων.

Κατά την Ελληνική Επανάσταση του 1821, οι κάτοικοι της περιοχής συμμετείχαν ενεργά στους αγώνες για την απελευθέρωση, παίρνοντας μέρος στις σημαντικές μάχες των Δερβενακίων και της Κλεισούρας. Σημαντική βοήθεια πρόσφερε και η Μονή της Φανερωμένης, καθώς οι περίπου 400 μοναχοί της υποστήριζαν τους αγωνιστές με τρόφιμα, πολεμοφόδια και καταφύγιο. Σύμφωνα με την παράδοση, πριν από τις μεγάλες μάχες, ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και ο Νικηταράς προσκύνησαν την Μονή. Μετά την ίδρυση του ελληνικού κράτους, πολλοί κάτοικοι της περιοχής μετακινήθηκαν στο Χιλιομόδι, το οποίο το 1843 αριθμούσε 311 κατοίκους.

Κατά τον 20ό αιώνα, το Χιλιομόδι αναπτύχθηκε σημαντικά χάρη στη στρατηγική του θέση και εξελίχθηκε σε σημαντικό κέντρο της περιοχής. Σήμερα διαθέτει τις βασικές δημόσιες υπηρεσίες για την εξυπηρέτηση των κατοίκων. Η κεντρική εκκλησία του χωριού είναι ο Άγιος Γεώργιος και κάθε χρόνο, στη γιορτή του, διοργανώνεται λαϊκός αγώνας δρόμου με μεγάλη συμμετοχή.

Ιδιαίτερη ιστορική και πολιτιστική αξία έχουν το καθολικό της Παλαιάς Μονής Φανερωμένης, που χρονολογείται από τον 12ο αιώνα, καθώς και ο ναός της Αγίας Μαρίνας του 16ου αιώνα, ο οποίος είναι διακοσμημένος με αγιογραφίες του ζωγράφου Δημητρίου Κακαβά. Και τα δύο κτίσματα έχουν χαρακτηριστεί ιστορικά διατηρητέα μνημεία από το 1951, ενώ η μονή λειτουργούσε ως ανδρικό μοναστήρι, μετατράπηκε σε γυναικείο το 1949.

Από το 1897 στεγάζεται στη σημερινή της θέση, περίπου τρία χιλιόμετρα ανατολικά του Χιλιομοδίου, δίπλα στο δάσος. Η μονή γιορτάζει στις 23 Αυγούστου. Δύο ημέρες νωρίτερα, στις 21 Αυγούστου, πραγματοποιείται η λιτάνευση της ιερής εικόνας και πορεία από το παλιό προς το νέο μοναστήρι.

Κοντά στο χωριό βρίσκεται άγαλμα του Νικηταρά προς τιμήν της προσφοράς του στους αγώνες της περιοχής. Το Χιλιομόδι συνδέεται επίσης με προσωπικότητες των γραμμάτων και των τεχνών, καθώς εκεί βρίσκονται οι οικείες της ηθοποιού Ειρήνης Παππά και του σκηνοθέτη Μανούσου Μανουσάκη, ενώ αποτελεί και γενέτειρα του ποιητή Βασίλη Ρώτα.

Το χωριό συνεχίζει να διατηρεί ζωντανά τα τοπικά έθιμα, ενώ ξεχωρίζει για τον ιδιαίτερο τρόπο με τον οποίο γιορτάζει το καρναβάλι της Καθαρά Δευτέρας. Στην περιοχή διοργανώνονται συχνά αγώνες ανώμαλου δρόμου μέσα στο δάσος, καθώς και αγώνες ορεινού τρεξίματος που ακολουθούν αρχαίες διαδρομές. Οι εκδηλώσεις βασίζονται σε παραδόσεις που έχουν διατηρηθεί από παλαιότερες γενιές και αντικατοπτρίζουν την πολιτιστική ταυτότητα του τόπου.

  • Τεύχος 40 – Απρίλιος 2026

    Τεύχος 40 – Απρίλιος 2026

Τελευταία άρθρα